Rzeka Tamiza jest drugą największą rzeką w Wielkiej Brytanii, po rzecze Severn i największą rzeką w Anglii. Jej źródło znajduje się w pasmach wzgórz wapiennych Cotswold, na wysokości około 110 metrów, w okolicach miejscowości Kemble. Co warto o niej wiedzieć? Zapraszamy do lektury naszego przekrojowego tekstu na ten temat!
Tamiza ma długość aż 346 kilometrów (215 mil). Przepływa między innymi przez Oksford (gdzie bywa nazywana Isis, czyli Izydą), Reading, Henley-on-Thames, Windsor oraz Londyn. Uchodzi do Morza Północnego w pobliżu Tilbury (niedaleko Southend) w hrabstwie Kent, tworząc estuarium, które rozpoczyna się już w Londynie, kilkadziesiąt kilometrów od morza. Średni przepływ wynosi 65,8 m³/s (w Londynie), a powierzchnia zlewni sięga ok. 13 tys. km².
Tamiza — rzeka Londynu
Wzdłuż biegu najsłynniejszej brytyjskiej rzeki znajduje się 45 śluz nawigacyjnych wraz z jazami towarzyszącymi. Obszar zlewiska obejmuje dużą część południowo-wschodniej i niewielką część zachodniej Anglii; rzeka zasilana jest przez co najmniej 50 nazwanych dopływów. Wśród nich wymienia się Windrush, Cherwell, Thame, Kennet, Wey, Mole, Lea, Roding, Medway, Churn, Colne oraz Evenlode. Jednak mało kto wie, ale rzeka ta zawiera ponad 80 wysp!
Ile jest mostów na Tamizie?
Zaskakująco dużo, zaś Brytyjczycy Tamizę nazywają rzeką setek mostów. Pierwszy most na Tamizie zbudowano jeszcze w czasach, gdy Wyspami Brytyjskimi rządzili Rzymianie. Do roku 1750 roku był on jedynym mostem łączącym dwa brzegi rzeki Londynu. Niestety, nie dotrwał on do naszych czasów, ale na jego miejscu zbudowano jedną z ikon współczesnego UK, czyli London Bridge. Obecnie brzegi Tamizy łączone są przez około 200 mostów. Najdłuższym z nich jest Queen Elizabeth II Bridge. Ma on 812 metrów długości. Pośród najbardziej znanych można wymienić Westminster Bridge, Tower Bridge i Millenium Bridge.
Tamiza po angielsku
Tamiza po angielsku to the Thames lub the River Thames. Jak wymówić nazwę Tamiza po angielsku? Jest to dość nieintuicyjne. Nazwę tę wymawia się jako „temz” (/tɛmz/). Natomiast Polacy często błędnie wymawiają jako „tejms”.
Gdzie jest Tamiza i gdzie leży jej źródło
Tamiza jest w Wielkiej Brytanii. i ciągnie się z hrabstwa Gloucestershire do Londynu.
Gorzej z umiejsowieniem jej źródła. Bowiem tradycyjne źródło Tamizy, zwane Thames Head, leży na wzgórzach Cotswolds w pobliżu wsi Kemble w hrabstwie Gloucestershire w Anglii, na wysokości ok. 110 m n.p.m. Jednak miejsce to często wysycha w okresach letnich, przez co faktyczny początek cieków wodnych bywa przesunięty. Współrzędne: 51°41′15″N 2°01′21″W.
Tamiza uchodzi do Morza Północnego (okolice Southend on Sea)
Wzdłuż Tamizy ciągnie się ścieżka piesza The Thames Path. Ma ona długość około 298 km. Zaczyna się w Costwolds i kończy w Woolwich w Londynie.
Tama na Tamizie to cud techniki
Zbudowana w 1984 roku zapora jest najbardziej zaawansowaną konstrukcją tego typu na świecie. Więcej o zaporze w artykule: Tama na Tamizie – czy ochroni Londyn?
Tamiza zaniczyszczenia
Jeśli wierzyć źródłom historycznym to rzeka Tamiza w Londynie miała w pewnym momencie swoich dziejów… zamarznąć. Historia zna osiem takich przypadków. Powodem tego miały być przęsła na moście London Bridge, które hamowały nurt rzeki i przyczyniły się do zamarznięcia jej wód. Mieszkańcy stolicy na zamarzniętej tafli organizowali festyny i jeździli na łyżwach.
Do lat 60. minionego wieku Tamiza była jedną z najbardziej zanieczyszczonych rzek na świecie. Wówczas w jej wodach nie występowały praktycznie żadne organizmy żywe — była całkowicie pozbawiona biocenozy! Do tamtych czasów jej wody były odwiedzane przez rekiny, delfiny, foki. Zaś jeszcze 200 lat obecność koników morskich był czymś normalnym w ujściu Tamizy do Morza Północnego.
Niestety, tak bujne życie do Tamizy nie powróciło, ale dzięki olbrzymim wysiłkom z roku na rok stan wód się poprawia. W rzece Londynu znów pojawia się życie i powróciły do niej ryby — obecnie szacuje się, że może w niej żyć 125 gatunków ryb. Oby sytuacja pod tym względem już się tylko poprawiała!
Ciekawostki o rzece
Jeśli mieszkacie w Londynie i pijecie wodę z kranu, to bardzo prawdopodobne, że czerpana jest ona właśnie z rzeki Tamizy! Aż 2/3 wody pitnej w brytyjskiej stolicy ma pochodzić właśnie z rzeki Londynu!
W sierpniu 2022 roku źródło rzeki przesunęło się aż pięć mil poza Somerford Keynes z powodu fali upałów, która miała miejsce w lipcu 2022 roku. Sprawiło to, że długość Tamiza się zmniejszyła! Szacuje się, że obecnie od długości szacowanej na 346 kilometrów trzeba odjąć osiem.
„Zmiany klimatu sprawiają, że musimy oczekiwać, że częstotliwość i skala podobnych okresu suszy będzie narastać” – komentował na łamach „The Guardian” dr Rob Collins, dyrektor ds. naukowych organizacji Rivers Trust. „Czeka nas coraz intensywniejsza rywalizacja o kurczące się zasoby i niszczycielski wpływ tego zjawiska na życie w zbiornikach wodnych”.
Najczęściej zadawane pytania o Tamizę
Co to jest Tamiza?
Tamiza to najdłuższa rzeka Anglii i druga pod względem długości rzeka w Wielkiej Brytanii, po rzece Severn. Płynie przez południową Anglię, w tym przez Londyn, i ma 346 km długości.
Gdzie jest Tamiza?
Tamiza znajduje się w południowej Anglii. Jej źródło leży w pasmach wzgórz Cotswolds, w okolicach miejscowości Kemble, na wysokości ok. 110 m n.p.m.
Do jakiego morza uchodzi Tamiza?
Tamiza uchodzi do Morza Północnego, w pobliżu miejscowości Southend-on-Sea.
Czy Tamiza jest czysta?
Tamiza była jedną z najbardziej zanieczyszczonych rzek świata do lat 60. XX wieku, ale dziś jej stan systematycznie się poprawia — obecnie żyje w niej ponad 125 gatunków ryb.
