Już dzisiaj (28 sierpnia) startuje pilotażowy system rejestracji imigrantów z UE, którzy mogą składać wnioski o status osoby osiedlonej (settled status) uprawniający ich do pozostania w Wielkiej Brytanii po Brexicie.
Imigranci z UE mieszkający na Wyspach, którym zależy na zachowaniu swoich obecnych praw po Brexicie, już dzisiaj mogą składać aplikacje o status osoby osiedlonej (settled status) w północno-zachodniej Anglii – w 12 organizacjach NHS. Zgodnie z pilotażowym programem są do tego uprawnieni także studenci trzech uniwersytetów w Liverpoolu (Liverpool Hope University, Liverpool John Moores University oraz University of Liverpool).
Już w sierpniu rusza pierwsza rejestracja o status osoby osiedlonej (settled status)
Na podstawie 4 tysięcy aplikacji w fazie próbnej urzędnicy z Home Office będą mogli przetestować system, który zostanie „w pełni uruchomiony” w całym kraju 30 marca 2019 roku. Osoby aplikujące o status osoby osiedlonej w ramach startującego dzisiaj programu pilotażowego będą musiały umówić się na spotkanie z urzędnikami Home Office, którzy przeprowadzą je przez cały proces składania wniosku, ewentualnie będzie też można składać aplikacje online.
Oto warunki, jakie należy spełnić składając wniosek o status osoby osiedlonej:
1. Według uzgodnionych przez Home Office 21 czerwca warunków, każdy obywatel UE, który mieszka w Wielkiej Brytanii od minimum pięciu lat, będzie mógł aplikować o status osoby osiedlonej (settled status) zapewniający mu prawo do pozostania na Wyspach. Settled status nie jest równoznaczny z brytyjskim obywatelstwem.
Imigranci z UE będą mogli zostać w UK, nawet jeśli nie dojdzie do umowy z UE w sprawie Brexitu
2. Za złożenie wniosku o status osoby osiedlonej każdy imigrant z UE będzie musiał uiścić opłatę w wysokości 65 funtów, natomiast za dziecko poniżej 16. roku życia 32.50 funta.
3. Każdemu obywatelowi UE, który przyjedzie do Wielkiej Brytanii przed końcem 2020 roku – lub temu, który jest rezydentem w UK krócej niż pięć lat – zostanie przyznany „pre-settled status” i otrzyma w ten sposób prawo do pozostania na Wyspach pięć lat, po których będzie mógł aplikować o „settled status”, czyli status osoby osiedlonej.
4. Utrata prawa do ubiegania się o status osoby osiedlonej (settled status) będzie miała miejsce w przypadku, gdy obywatele z UE będą nieobecni w Wielkiej Brytanii przez okres dłuższy niż pięć lat.
5. Członkowie bliskiej rodziny osoby, która będzie posiadała settled status (status osoby osiedlonej), będą mogły do niej dołączyć w Wielkiej Brytanii w przyszłości. Będą się wtedy kwalifikować do statusu osoby osiedlonej po pięciu latach.
6. Home Office sprawdzi zatrudnienie oraz historię pobierania zasiłków jako dowód rezydentury. Ministerstwo wyjaśniło, że oznacza to, iż w przypadku wielu osób dowód ten będzie „automatyczny”.
7. Aplikacja o settled status będzie trzystopniowa (będzie ona także dostępna w języku polskim). Osoby składające wniosek będą musiały potwierdzić swoją tożsamość, pobyt na Wyspach oraz przedstawić zaświadczenie o niekaralności.
8. Istotną kwestią jest także to, że niezamężni partnerzy także będą mogli aplikować o status osoby osiedlonej. Do bliskich członków rodzin zalicza się – małżonków, partnerów związku cywilnego, dzieci pozostające na utrzymaniu rodziców, wnuków, rodziców oraz dziadków. Ponadto do bliskiej rodziny zalicza się także „długotrwałych partnerów” – partnera lub partnerkę, którzy są w związku dłużej niż dwa lata.
9. System umożliwiający składanie wniosków o settled status zostanie „w pełni uruchomiony” 30 marca 2019 roku. Z kolei ostateczna data składania aplikacji upłynie z ostatnim dniem czerwca 2021 roku. Jeśli ktoś nie złoży wniosku w wyznaczonym terminie, musi liczyć się z tym, że jego pobyt w UK może zostać uznany za niezgodny z prawem.
Co tak naprawdę oznacza status osoby osiedlonej (settled status) po Brexicie?