Zgodnie z orzeczeniem Sądu Najwyższego brexitowe regulacje prawne zmuszające obywateli UE do ponownego ubiegania się o możliwość pozostania na Wyspie są niezgodne z prawem. Przepisy Home Office narażające osoby z „pre-settled status” na utratę praw lub ryzyko deportacji stoją w sprzeczności z brytyjskim prawodawstwem.
Sąd Najwyższy uznał przepisy brytyjskiego Home Office, które mogą narazić miliony obywateli UE na ryzyko utraty pracy lub wręcz deportacji, za niezgodne z obowiązującym na Wyspie prawem, jak podaje portal „Guardian”. Zgodnie z zasadami wynikającymi z zapisów EU settlement scheme obywatele krajów należących do Unii Europejskiej, którzy przebywali w UK krócej niż pięć lat przed Brexitem i którzy otrzymali „pre-settled status” są zobowiązani do ponownego złożenia aplikacji do „pełnego” statusu osoby osiedlone na Wyspie po tym, jak będą przebywać na terenie UK przez kolejne pięć lat. Jeśli tego nie zrobią, automatycznie stracą prawo do pobytu w UK, wykonywania pracy, wynajmu nieruchomości lub dostępu do usług, w tym do systemu NHS.
Jaki wyrok w tej sprawie został wydany przez High Court of Justice?
W dniu wczorajszym, w środę 21 grudnia 2022 w tej sprawie głos zabrał londyński High Court of Justice. Sędzia Lane opisał tę zasadę, jako „niezgodną z prawem”, a przepisy EU settlement scheme zostały określone jako „odpowiednio niezgodne z prawem”, ponieważ „mają na celu zniesienie prawa stałego pobytu”. Sąd orzekł także, iż prawo pobytu może zostać utracone tylko w bardzo szczególnych okolicznościach. Zostały one w bardzo jasny, ale i szczegółowy sposób określone w umowach o wystąpieniu z UE i umowach EOG-EFTA.
Sędzia Lane zaznaczył, iż utrata praw nie może następować w wyniku braku niezłożenia wniosku o podwyższenie statusu z „pre-settled status” do „settled status”, gdyż nie jest to jedna z okoliczności, która skutkowałaby w taki właśnie sposób.
Przepisy Home Office wobec posiadaczy „pre-settled status” zostały zaskarżone do sądu
W wyroku sądu zaznaczono, iż „nie ma powodu, by wątpić”, że Home Office będzie wspierać osoby dysponujące „pre-settled status”, które znajduje się w trudnej sytuacji lub należą do grup określanych, jako społecznie wrażliwe. Umowa brexitowa „uniemożliwia” Home Office nałożenie wymogu dalszego pobytu w kraju jako „warunku za zachowanie tych praw”. „Jeśli oskarżony ma rację, bardzo duża liczba osób stoi w obliczu najpoważniejszej niepewności” – komentował sędzia Lane.
Reprezentujący Home Office Lord Murray zaznaczał, że rząd bardzo poważnie potraktował swoje „obowiązki zabezpieczenia ich [obywateli UE] praw w Wielkiej Brytanii”. „EU settlement scheme wykracza poza nasze zobowiązania wynikające z umowy o wystąpieniu, chroniąc prawa obywateli UE i otwierając im drogę do osiedlenia się w Wielkiej Brytanii” – zaznaczał. „Jesteśmy rozczarowani tym wyrokiem, od którego zamierzamy się odwołać” – podsumował Lord Murray.
Deportacja osób bez „pełnego statusu” jest niezgodna z prawem
Przypomnijmy, sprawa legalności pozbawiana praw pobytu w UK osób dysponujących tylko „pre-settled status” została podjęta przez Independent Monitoring Authority, organ statutowy utworzony w celu ochrony praw obywateli UE w Wielkiej Brytanii.
Warto w tym miejscu zaznaczyć, iż przedstawiciele IMA ostrzegają, że w trakcie procesu w tej sprawie żadne zmiany w zapisach EUSS nie zostaną wprowadzone. Dlatego też osoby mające „pre-settled status” powinny nadal aplikować o prawo uzyskania pełnego statusu, jeżeli się do tego kwalifikują.
Nie złożenie wniosku o podwyższenie statusu nie sprawi, że obywatel UE straci prawo do pobytu w UK
„Cieszę się, że sędzia uznał znaczący wpływ, jaki ta kwestia mogła mieć na życie i źródła utrzymania obywateli posiadających tylko »pre-settled status« w Wielkiej Brytanii” – komentowała dyrektor naczelna IMA dr Kathryn Chamberlain, cytowana przez „Sky News". „Naszym zamiarem jest zapewnienie jasności obywatelom znajdujących się właśnie w takiej sytuacji, których było ponad 2,4 miliona, gdy składaliśmy tę sprawę w sądzie w grudniu 2021 roku. Orzeczenie, że obecny system jest niezgodny z prawem, zapewnia tę jasność. Będziemy teraz współpracować z Ministerstwem Spraw Wewnętrznych w sprawie kolejnych kroków [w tej sprawie]”.
Według oficjalnych statystyk liczba imigrantów unijnych, którym przyznano pre-settled status sięga 2,44 mln (to około 42 proc. z wszystkich złożonych aplikacji). W tym gronie znajduje się ponad 210,4 tys. naszych rodaków.
Zajrzyj także na naszą główną stronę: PolishExpress.co.uk – będzie nam miło!
Artykuły polecane przez PolishExpress.co.uk:
Strajk na londyńskim lotnisku. Podróżni muszą liczyć się z utrudnieniami
Ryanair ogłasza rozkład lotów na lato 2023 i dodaje nowe trasy, w tym też do Polski
