Negocjacje w sprawie umowy wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej nie posuwają się zbytnio naprzód, a negocjatorzy nie są w stanie osiągnąć kompromisu. Dlatego zarówno wśród brytyjskich, jak i europejskich obserwatorów, coraz bardziej poważnie mówi się o Brexicie bez umowy (no-deal Brexit).
Po ostatnim odrzuceniu propozycji Theresy May dotyczącej umowy handlowej między Wielką Brytanią i Unią Europejską, wśród jej elit coraz częściej pojawia się wizja Brexitu bez umowy. Przełamanie impasu powstałego w wyniku braku porozumienia w sprawie granicy irlandzkiej, przepływu osób oraz dostępu do jednolitego rynku europejskiego staje się, wraz z upływem czasu, coraz trudniejsze. Obie strony nie chcą ustąpić i dlatego Brexit bez umowy jest realnym scenariuszem. Co to jednak oznacza dla nas – zwykłych "zjadaczy chleba"?
Pogoda w UK: Przygotujcie się na gwałtowne burze dzisiaj wieczorem i rześkie powietrze
Przede wszystkim należy pamiętać o tym, że Wielka Brytania jest członkiem Światowej Organizacji Handlu, więc w momencie braku stosownej umowy handlowej z Unią Europejską, obie strony będą stosować taryfy celne i przepisy WTO.
Cła unijne są niskie, ponieważ wynoszą mniej więcej 5 proc., jednak dla niektórych brytyjskich produktów, włączając w to samochody, jest to większy koszt, ponieważ wynosi 10 proc. Brytyjscy eksporterzy napotkają więc bariery, które nie pozwalają im na konkurencję z przedsiębiorcami z UE. Brytyjskie artykuły spożywcze czy elektronika mogą więc utknąć na unijnych granicach.
Podobne kłopoty może mieć brytyjska finansjera, która będzie musiała dostosować się do surowych unijnych przepisów, jeśli nadal będzie chciała świadczyć swoje usługi na kontynencie. Bez umowy handlowej Unia i Wielka Brytania nie będą oferowały sobie nawzajem niskich ceł oraz szybkiej i sprawnej kontroli granicznej, chyba że zgodnie z przepisami WTO zaproponują takie same warunki wszystkim państwom zrzeszonym w organizacji.
Większość ekonomistów jest zdania, że bariery handlowe, które postawi UE, bardziej uderzą w Wielką Brytanię. Specjaliści szacują, że brak umowy będzie kosztował każdego Brytyjczyka około 800 funtów rocznie więcej, niż "łagodny Brexit", który zakłada funkcjonowanie Wielkiej Brytanii w Europie na podobnych zasadach, co Norwegia. Plan Theresy May kosztowałby każdego Brytyjczyka 500 funtów rocznie więcej niż wersja norweska.
Zwolennicy Brexitu argumentują, że brak umowy z Unią Europejską pozwoli Wielkiej Brytanii zawierać oddzielne umowy z każdym państwem bez udziału Brukseli. Jednak zawieranie takich umów może trwać całe lata, co nie będzie korzystne dla brytyjskiego eksportu, który będzie musiał zmierzyć się z dużymi przeszkodami.
Jednak pro-brexitowi ekonomiści twierdzą, że obawy o opóźnienia na granicy są bezpodstawne, ponieważ większość krajów spoza UE deklaruje eksportowane towary online, co przyspiesza proceder. Ci sami zwolennicy Brexitu twierdzą też, że bez umowy Wielka Brytania zaoszczędzi 38 mld funtów, które były przeznaczone na spłatę "rachunku" wystawionego przez Unię.
Czy czeka nas chaos?
Do Brexitu zostało już mniej niż 8 miesięcy i w związku z brakiem porozumienia politycy z obu stron nastawiają się na brak umowy. Każde nieporozumienie w sprawie tak ważnej, jaką jest wyjście kraju z Unii Europejskiej, będzie powodowało kolejki na granicach państwa oraz zamieszanie związane z nowymi opłatami celnymi. Skutkiem tego będą również wahania funta, co również dotknie mieszkańców Wysp.
Najgorszy scenariusz zakłada także, że Wielka Brytania nie będzie członkiem europejskiej przestrzeni powietrznej, co spowoduje dodatkowo chaos transportowy, który będzie trudny do rozwiązania.
