Brytyjski Urząd Skarbowy może być dłużny pieniądze wielu kobietom, które urodziły dzieci pomiędzy 1978 a 2010. Wszystko przez błąd w systemie HMRC. Martin Lewis doradza co warto sprawdzić i jakich kwot może dotyczyć zadłużenie.
Martin Lewis, znany i ceniony brytyjski ekspert finansowy, zaalarmował opinię publiczną o poważnym błędzie w systemie państwowym. Może on dotyczyć setek tysięcy kobiet. Chodzi o potencjalnie ogromne niedopłaty do emerytur państwowych. Te wynikają z nieprawidłowo naliczanych składek ubezpieczenia społecznego.
Według Martina Lewisa, każda kobieta w wieku od 41 do 90 lat, która urodziła dzieci i zajmowała się ich wychowywaniem w latach 1978–2010, może być uprawniona do zwrotu sięgającego nawet dziesiątek tysięcy funtów.
Na czym polega błąd i skąd się wziął?
Między 1978 a 2010 rokiem w Wielkiej Brytanii istniał mechanizm zabezpieczający prawa emerytalne osób, które zrezygnowały z pracy zawodowej, by pełnić obowiązki opiekuńcze. Najczęściej nad dziećmi lub osobami przewlekle chorymi. System ten nazywał się Home Responsibilities Protection (HRP), czyli ochrona z tytułu obowiązków domowych.
HRP zapewniał osobom niezdolnym do pracy z powodów rodzinnych składki na poczet przyszłej emerytury państwowej. System miał działać automatycznie. Zatem jeśli ktoś pobierał zasiłek na dziecko lub pomoc społeczną, jego składki powinny być naliczane mimo braku aktywności zawodowej.
Problem polega na tym, że w wielu przypadkach HRP nie została poprawnie przypisana do konta ubezpieczenia społecznego (National Insurance). To oznacza, że lata, w których kobiety pełniły obowiązki opiekuńcze, nie zostały uwzględnione przy naliczaniu wysokości emerytury.
Czy HMRC przyznało się do błędu?
Tak, HMRC potwierdził istnienie błędu. Początkowo instytucja sama kontaktowała się z osobami potencjalnie poszkodowanymi. Specjaliści informowali o prawie do wyrównania. Jednak – jak poinformował były minister ds. emerytur Steve Webb – urząd zaprzestał dalszego działania w tej sprawie. Od tego momentu odpowiedzialność za wykrycie i zgłoszenie błędu spadła na samych zainteresowanych.
Martin Lewis podkreśla, że to oburzające, ponieważ państwo przestało aktywnie naprawiać własny błąd: „Jeśli system zawiódł, to rząd powinien zrobić wszystko, by go naprawić. A dziś to poszkodowani muszą sami się tym zająć.”
Jak duże mogą być zaległości?
Skala problemu może być ogromna. W jednym z przykładów przedstawionych przez Martina Lewisa, kobieta o imieniu Cilla otrzymała 31 674 funty wyrównania za 15 lat niedopłat do emerytury. Tego typu kwoty nie są wyjątkiem. Mogą one sięgać dziesiątek tysięcy funtów w zależności od liczby brakujących lat składkowych. Dlatego Martin Lewis doradza, by dokładnie przyjrzeć się sprawie.
Brytyjska emerytura państwowa jest przyznawana w pełnej wysokości osobom, które posiadają wystarczającą liczbę lat składkowych. W przypadku braków – emerytura jest zmniejszana. Jeżeli przez błąd systemu zabrakło komuś np. 10 lub 15 lat składkowych, może to znacząco obniżyć miesięczne świadczenia. W efekcie oznacza straty liczone w tysiącach funtów rocznie.
Martin Lewis doradza: Jak sprawdzić, czy jesteś poszkodowana?
Ekspert radzi, aby każda kobieta, która spełnia określone kryteria, sama zweryfikowała swoją historię składkową. Oto, co należy zrobić krok po kroku:
- Sprawdź swoją prognozę emerytalną
Zacznij od sprawdzenia, ile lat składkowych naliczono na Twoim koncie. Ustal, czy masz prawo do pełnej emerytury państwowej. Jeśli nie, warto zbadać przyczynę braków.
- Przeanalizuj luki w składkach ubezpieczeniowych
Sprawdź, czy brakuje Ci składek w latach, w których nie pracowałaś z powodu opieki nad dziećmi lub osobami chorymi, szczególnie w okresie 1978–2010. Właśnie wtedy HRP powinno było działać i uzupełniać składki.
- Ustal, czy pobierałaś zasiłki uprawniające do HRP
Jeśli pobierałaś zasiłek na dziecko lub pomoc społeczną, ale lata te nie są zaliczone jako składkowe – masz podstawę, by zgłosić wniosek o korektę danych.
- Złóż wniosek o przyznanie zaległych praw emerytalnych
W przypadku potwierdzenia braków wynikających z błędu HRP, możliwe jest złożenie formalnego wniosku o korektę do HMRC lub DWP (Departamentu Pracy i Emerytur). Pomocne będą także dowody na to, że pobierałaś zasiłek w danym roku.
Kogo może dotyczyć ten problem?
Według ekspertów, błąd może dotyczyć następujących grup:
- kobiet w wieku 41–90 lat,
- osób, które urodziły dzieci przed majem 2000 roku,
- kobiet, które w latach 1978–2010 przerwały pracę zawodową, by zajmować się dzieckiem lub osobą z niepełnosprawnością,
- kobiet, które pobierały zasiłek na dziecko lub zasiłek dochodowy w tym okresie.
Dlaczego warto działać teraz?
Choć HMRC przyznało się do błędu, to nie podejmuje już żadnych działań. Dlatego Martin Lewis doradza, by podjąć własne działania. Każda osoba, która mogła zostać poszkodowana, musi sama sięgnąć po swoje prawa.
Specjalista apeluje: „Nie zakładaj, że państwo upomni się o Twoje pieniądze. Sprawdź to sama – to może być najważniejszy telefon lub wniosek w Twoim życiu.”
Dla wielu kobiet to szansa nie tylko na wyższą emeryturę na przyszłość, ale także na jednorazowe wyrównanie wstecz. To może sięgać wielu lat – i dziesiątek tysięcy funtów.
Martin Lewis doradza: system zawiódł, ale można to naprawić
System HRP miał chronić kobiety, które poświęciły się rodzinie. Jednak zawiódł. Dziś, dzięki informacji nagłośnionej przez Martina Lewisa, wiele osób ma szansę odzyskać to, co im się słusznie należy.
Jeśli jesteś kobietą, która urodziła dzieci przed 2000 rokiem, a Twoje lata składkowe są niepełne – być może to nie Twoja wina. To efekt wieloletniego błędu.
