Marie Tussauds przybyła do Londynu w 1835 roku i prawdopodobnie nie spodziewała się, że jej woskowe odlewy głów zrobią kiedyś oszałamiającą karierę. Jej muzeum to nie tylko atrakcja turystyczna, ale marka z niesamowitą, ponad dwustuletnią historią, która zaczęła się od… odlewów głów gilotynowanych francuskich arystokratów.
Oto kompendium wiedzy o Madame Tussauds (często błędnie zapisywaną jako Madame Tausands lub Tussand). Od makabrycznych początków do globalnego imperium.
Kim była Madame Tussaud?
Założycielką muzeum była Marie Tussaud (urodzona jako Marie Grosholtz w 1761 roku w Strasburgu). Sztuki modelowania w wosku nauczył ją dr Philippe Curtius, lekarz i rzeźbiarz, u którego jej matka pracowała jako gospodyni. Marie okazała się niezwykle utalentowana. Jej talent był tak duży, że uczyła siostrę króla Ludwika XVI, Madame Elżbietę, i zamieszkała w Pałacu Wersalskim.
Gdy wybuchła rewolucja francuska, jej powiązania z rodziną królewską o mało nie kosztowały jej życia (miała już nawet ogoloną głowę do gilotyny). Ocalono ją jednak, zmuszając do robienia masek pośmiertnych ze ściętych głów m.in. króla Ludwika XVI, Marii Antoniny czy Maximiliena de Robespierre’a. Marie szukała ich głów w masowych grobach, by wykonać odlewy.
Po śmierci swojego mentora w 1794 roku odziedziczyła jego wielką kolekcję figur woskowych. W 1795 roku wyszła za mąż za François Tussauda i przyjęła jego nazwisko
Początki muzeum i przeprowadzka do Londynu
Na początku XIX wieku Marie opuściła Francję i męża, zabierając kolekcję figur do Wielkiej Brytanii. Przez 33 lata podróżowała z wystawą po całym kraju.
W 1835 roku postanowiła osiąść na stałe w Londynie i otworzyła pierwszą stałą wystawę na Baker Street. Największą atrakcją była wtedy „Izba Okropności” (Chamber of Horrors), gdzie pokazywano figury morderców, przestępców oraz autentyczne pamiątki po Rewolucji Francuskiej.
Marie Tussaud zmarła w 1850 roku w wieku 88 lat. W 1884 roku jej wnuk przeniósł muzeum na Marylebone Road, gdzie główna londyńska siedziba znajduje się do dziś.
Dlaczego muzeum nazywa się Tussauds (z „s” na końcu nazwiska)
Nazwa muzeum i nazwisko jego założycielki sprawiają czasem problem. Ponieważ pełna, oficjalna nazwa brzmi Madame Tussauds Museum i powinna być zapisywana z apostrofem jako Madame Tussaud’s. Tak jak w McDonald’s czy St. Paul’s. I tak faktycznie było. Gdy Marie Tussaud otworzyła swoją pierwszą stałą wystawę w Londynie w 1835 roku, nazwała ją „Madame Tussaud’s Exhibition”. Z biegiem lat słowo Exhibition (lub później Museum) zostało naturalnie odrzucone przez ludzi w mowie potocznej, a sama nazwa własna z końcówką przetrwała. I choć poprawny był zapis Madame Tussaud’s, współcześnie firma zarządzająca obiektami (Merlin Entertainments) oficjalnie zrezygnowała z apostrofu w celach marketingowych i wizualnych. Dlatego dziś na całym świecie oficjalne logo to po prostu Madame Tussauds.
Jak powstaje figura woskowa?
Proces tworzenia figury nie zmienił się diametralnie od czasów Marie Tussaud i jest niezwykle czasochłonny. Trwa zazwyczaj od 3 do 4 miesięcy, pracuje nad nim sztab około 20 artystów, a koszt jednej figury to często ponad 200 000 dolarów. Jeśli gwiazda żyje, spotyka się z zespołem. Robi się ponad 250 dokładnych pomiarów ciała i głowy oraz setki zdjęć pod każdym kątem. Dobiera się też dokładny odcień oczu i włosów.
View this post on Instagram
Najpierw powstaje gliniany model głowy i ciała, na podstawie którego tworzy się gipsowe formy. Do form wlewa się specjalną mieszankę wosków. Głowa i dłonie są z wosku, a reszta ciała (ukryta pod ubraniem) często z lżejszego włókna szklanego.
Potem następuje charakteryzacja, która jest najtrudniejszym etapem. Każdy włos (ludzki!) jest wprowadzany w czaszkę pojedynczo za pomocą specjalnej igły. Zajmuje to około 4-6 tygodni. Do malowania używa się warstw farb olejnych, aby oddać realizm skóry, żyłek i piegów.
Gwiazdy bardzo często przekazują muzeum swoje autentyczne ubrania z czerwonych dywanów lub teledysków.
Madame Tussauds dzisiaj – globalna sieć
Dziś Madame Tussauds nie jest już tylko jednym muzeum w Londynie. To globalna marka należąca do Merlin Entertainments. Filie muzeum znajdują się w kilkudziesięciu największych miastach świata, m.in.:
Europa: Londyn, Berlin, Amsterdam, Budapeszt, Wiedeń, Praga.
Ameryka Północna: Nowy Jork, Las Vegas, Hollywood, Orlando, San Francisco.
Azja i Bliski Wschód: Dubaj, Bangkok, Hongkong, Szanghaj, Tokio, Singapur.
Australia: Sydney.
Ciekawostka: Ekspozycje są personalizowane pod dany kraj. W Londynie zobaczysz brytyjską rodzinę królewską, w Nowym Jorku amerykańskich prezydentów, a w Dubaju gwiazdy Bollywood i Bliskiego Wschodu.
Najważniejsze fakty i anegdoty
Jedyna figura, której Marie Tussaud nie zrobiła sama: To jej własny autoportret. Rzeźbiarka wykonała go na kilka lat przed śmiercią i do dziś wita on gości w londyńskim muzeum.
W przeciwieństwie do tradycyjnych muzeów, w Madame Tussauds nie ma barier. Goście mogą dotykać figur, przytulać je i robić sobie z nimi zdjęcia (co sprawia, że figury wymagają codziennej konserwacji i poprawek makijażu).
Muzeum szybko reaguje na wydarzenia na świecie. Gdy Brad Pitt i Angelina Jolie się rozwiedli, ich figury natychmiast rozdzielono. Z kolei po wygranej Donalda Trumpa w wyborach prezydenckich, jego figura została natychmiast dodana do sekcji politycznej (a figura Hillary Clinton trafiła do magazynu).
Matka Teresa odmówiła stworzenia swojej figury, twierdząc, że jej praca jest ważniejsza niż jej wizerunek. Muzeum uszanowało jej wolę.
Adres muzeum Madame Tussauds i godziny otwarcia
Madame Tussauds
Marylebone Road
London
NW15LR
Godziny otwarcia są różne. Zwykle od 9am do 5pm, w weekendy czasem do 3pm. Najlepiej sprawdzić przy zakupie biletu. W sezonie letnim pod muzeum tworzą się kolejki. Dobrze jet bilety kupić online tutaj.
