Fot. Getty
Z początkiem tygodnia brytyjska Izba Gmin przegłosowała przywrócenie kontrowersyjnych zapisów ustawy Internal Market Bill, dopuszczających łamanie międzynarodowego prawa. Z kolei we wtorek popołudniu, po udanym dniu negocjacji ws. Brexitu, rząd UK obiecał UE, że zapisy te zostaną wycofane. Jednak proces legislacyjny, zmierzający do uchwalenia powszechnie krytykowanych przepisów, jest nadal w toku. Co dalej z Internal Market Bill – kontrowersyjną ustawą ws. Brexitu?
We wtorek doszło do przełomu w negocjacjach ws. Brexitu. Unia Europejska i Wielka Brytania doszły do porozumienia w kwestii kontroli na irlandzkiej granicy. Szczegóły porozumienia nie są jeszcze znane, jednak wydaje się, że będą korzystane dla UK, ponieważ po udanym dniu negocjacji brytyjski minister Michael Gove obiecał w imieniu rządu UK, że Wielka Brytania wycofa krytykowane zapisy Internal Market Bill i nie złamie prawa międzynarodowego. Jednak dzień wcześniej Izba Gmin zagłosowała ZA przywróceniem kontrowersyjnych zapisów ustawy o rynku wewnętrznym UK, a postępowanie legislacyjne jest w toku.
Przypomnijmy, że Internal Market Bill jest projektem ustawy o rynku wewnętrznym UK, wzbudzającym poważne zastrzeżenia z powodu sprzeczności z ratyfikowaną umową brexitową, a szczególnie z zapisami dotyczącymi Irlandii Północnej. Zarówno UE, jak i brytyjscy politycy (w tym Theresa May i pozostali żyjący byli premierzy UK) ostrzegli gabinet Borisa Johnsona przed tym, że nowa ustawa dopuszcza łamanie międzynarodowego prawa przez Wielką Brytanię – poprzez umożliwienie brytyjskim ministrom jednostronnego uchylania zapisów umowy brexitowej, podpisanej już wcześniej z Unią Europejską. Projekt otrzymał jednak wstępne poparcie Izby Gmin, a następnie został poprawiony przez Izbę Lordów, by powrócić do Izby Gmin.
Izba Gmin zagłosowała za łamaniem międzynarodowego prawa
W poniedziałek wieczorem Izba Gmin brytyjskiego parlamentu zagłosowała przeciw wcześniejszym ustaleniom Izby Lordów. Przypomnijmy, że Izba Lordów usunęła z projektu Internal Market Bill kontrowersyjne zapisy, dopuszczające możliwość łamania międzynarodowego prawa przez władze UK. Po przejściu wszystkich etapów w Izbie Lordów, projekt ustawy o rynku wewnętrznym UK powrócił do Izby Gmin na ostateczne zatwierdzenie. Niższa Izba brytyjskiego parlamentu nie zatwierdziła jednak projektu w tej formie, którą zaproponowała Izba Lordów i przywróciła kontrowersyjne zapisy. Oznacza to, że proces legislacyjny wydłuży się, ponieważ projekt będzie musiał powtórnie znaleźć się w Izbie Lordów, by ta zagłosowała nad zmianami wprowadzonymi przez Izbę Gmin. Następnie Internal Market Bill będzie musiał uzyskać ostatczną aprobatę Izby Gmin. Prawdopodobnie Izba Lordów znów usunie kontrowersyjne zapisy z projektu ustawy, a następnie Izba Gmin będzie już musiała zaakceptować zmiany – zgodnie z obietnicą złożoną we wtorek Unii Europejskiej. Gdyby Izba Gmin w miniony poniedziałek zatwierdziła zmiany zaproponowane ostatnio przez Izbę Lordów, w tym momencie proces legislacyjny zbliżałby się ku końcowi.
Co dalej z Internal Market Bill?
Niezależnie jednak od całego skomplikowanego procesu legislacyjnego, we wtorek odbyły się dalsze rozmowy w ramach negocjacji post-brexitowej umowy handlowej UK-UE. W rozmowach tych nastąpił pewien przełom, ponieważ obie strony doszły do porozumienia w kwestii kontroli na granicy w Irlandii. W konsekwencji postępów negocjacyjnych, władze UK obiecały Unii, że wycofają kontrowersyjne zapisy z Internal Market Bill. Ponadto, strona brytyjska zapowiedziała również, że nie będzie próbowała umieścić podobnych zapisów w przygotowywanej ustawie podatkowej Taxation Bill.
We wspólnym oświadczeniu obu stron, dotyczącym porozumienia w kwestii Protokołu dot. Irlandii Północnej, napisano między innymi: „Zasadniczo osiągnięto porozumienie między innymi w następujących obszarach: punkty kontroli granicznej / specjalne punkty przejścia do kontroli zwierząt, roślin i produktów pochodnych, deklaracji przewozowych, dostaw leków, dostaw chłodzonego mięsa i innych produktów żywnościowych przeznaczonych do supermarketów”. Obie strony osiągnęły również porozumienie co do tego, w jaki sposób towary będą uznawane za „niegroźne” przy transporcie z Wielkiej Brytanii przez Irlandię Północną do UE.
We wspólnym oświadczeniu dodano również punkt dotyczący wycofania kontrowersyjnych zapisów Internal Market Bill: „W świetle tych wspólnie uzgodnionych rozwiązań Wielka Brytania wycofa klauzule 44, 45 i 47 Internal Market Bill i nie wprowadzi podobnych przepisów do Taxation Bill”.
W środę premier UK Boris Johnson pojedzie do Brukseli, by kontynuować rozmowy z przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulą Von der Leyen. Pierwotnie planowano zakończyć negocjacje jak najszybciej – jeszcze w tym tygodniu. Jednak po osiągnięciu postępu ws. granicy irlandzkiej, pojawiła się perspektywa prowadzenia rozmów aż do końca roku. Unia Europejska wyraziła wstępnie gotowość do prowadzenia negocjacji nawet po okresie przejściowym, czyli po 1 stycznia 2021.
