A pieniądze zostają zawieszone w urzędzie podatkowym. Dlaczego HMRC wysyła czeki ze zwrotem podatku? I z jakich powodów tylko w tym roku 170 tysięcy osób ich nie odebrało? Jak i gdzie zgłosić się po należny zwrot podatku i ile lat wstecz można to zrobić?
Najnowsze dane pokazują, że tylko w ostatnim roku ponad 170 tysięcy osób nie zrealizowało czeków wystawionych przez urząd, mimo że HMRC wysyła czeki ze zwrotem podatku automatycznie po zakończeniu procedury rozliczenia nadpłaty. Łączna kwota nieodebranych pieniędzy wynosi aż 144 miliony funtów.
To oznacza, że ogromne środki pozostają „zamrożone” w systemie podatkowym, podczas gdy wielu podatników może nawet nie wiedzieć, że należą im się pieniądze. Średnia wartość jednego niezrealizowanego zwrotu wynosi około 800 funtów.
Dlaczego HMRC wysyła czeki ze zwrotem podatku?
HMRC wysyła czeki ze zwrotem podatku wtedy, gdy podatnik zapłacił więcej podatku, niż powinien. Najczęściej dzieje się tak po zmianie pracy, błędnym kodzie podatkowym, pracy na kilku etatach jednocześnie, zakończeniu zatrudnienia w trakcie roku podatkowego albo przy nieregularnych dochodach. Nadpłata może powstać również wtedy, gdy pracodawca odprowadza zaliczki według nieaktualnych danych.
W pierwszej kolejności urząd zazwyczaj informuje podatnika listownie, że przysługuje mu zwrot. Jeśli dana osoba nie odpowie na zawiadomienie w określonym terminie, HMRC – zgodnie z dotychczasową praktyką – automatycznie wystawia papierowy czek. Co ważne – wysyła go pocztą na ostatni zapisany w systemie adres.
Ten mechanizm miał uprościć procedurę. Natomiast w praktyce jest źródłem masowych problemów. Coraz mniej osób korzysta dziś z papierowych czeków. Dlatego dla wielu podatników taka forma wypłaty jest niewygodna lub po prostu niezrozumiała.
Do kogo HMRC wysyła czeki ze zwrotem podatku najczęściej?
Najczęściej zwroty trafiają do pracowników zatrudnionych w systemie PAYE, czyli osób, których podatek dochodowy pobierany jest automatycznie przez pracodawcę. Dotyczy to także pracowników sezonowych. Obejmuje również osoby zmieniające miejsce zatrudnienia, emerytów oraz tych, którzy pracowali tylko przez część roku.
HMRC wysyła czeki ze zwrotem podatku również do osób, które wyjechały z Wielkiej Brytanii, ale nadal miały aktywne rozliczenia podatkowe. To właśnie ta grupa często nie odbiera należnych pieniędzy. Korespondencja trafia wówczas na nieaktualny adres albo zostaje przeoczona po opuszczeniu kraju.
fot. shutterstock.com
Problem dotyczy także osób, które nie założyły konta Personal Tax Account online i nie monitorują swojej sytuacji podatkowej na bieżąco.
Dlaczego tysiące osób nie realizują czeków od HMRC?
Powodów jest kilka, ale najczęstszy to nieaktualne dane adresowe. Jeśli podatnik zmienił miejsce zamieszkania i nie poinformował o tym HMRC, czek trafia pod stary adres i nigdy nie dociera do odbiorcy.
Innym częstym problemem jest brak świadomości, że list od HMRC zawiera realne pieniądze. Wielu ludzi ignoruje urzędową korespondencję, zakładając, że dotyczy wyłącznie formalności. Zdarza się też, że odbiorcy nie wiedzą, jak zrealizować papierowy czek albo odkładają to na później, aż dokument traci ważność.
Czeki HMRC są ważne przez sześć miesięcy. Po tym czasie wygasają, choć pieniądze nie przepadają definitywnie. Nadal można ubiegać się o ich ponowne wystawienie.
HMRC zmienia system wypłat – mniej papierowych czeków, więcej przelewów
Rosnąca liczba nieodebranych zwrotów sprawiła, że urząd zapowiedział reformę systemu. HMRC stopniowo ogranicza wysyłkę papierowych czeków i coraz częściej kieruje podatników do odbioru pieniędzy przelewem bankowym. Przelewy BACS są szybsze, bezpieczniejsze i eliminują ryzyko zagubienia przesyłki.
Nowe rozwiązania mają zmniejszyć skalę problemu. Eksperci podkreślają, że najważniejsze pozostaje aktualizowanie danych w systemie oraz regularne sprawdzanie swojego konta podatkowego online.
Jak odzyskać należny zwrot podatku, jeśli HMRC wysyła czeki ze zwrotem podatku, ale pieniądze nie zostały odebrane?
Jeśli HMRC wysyła czeki ze zwrotem podatku, a czek nie dotarł, został zgubiony albo stracił ważność po sześciu miesiącach, pieniądze nadal można odzyskać. Najprostszą drogą jest zalogowanie się do swojego konta Personal Tax Account na stronie GOV.UK. Na stronie można sprawdzić historię zwrotów i status wypłaty. Osoby, które nie mają dostępu do konta online, mogą skontaktować się bezpośrednio z HMRC telefonicznie lub listownie i poprosić o ponowne wystawienie czeku albo zmianę formy wypłaty na przelew bankowy BACS. W przypadku przeprowadzki lub wyjazdu z Wielkiej Brytanii warto najpierw zaktualizować dane adresowe. Wówczas urząd wysyła czeki na ostatni zapisany adres.
Co ważne, podatnik może ubiegać się o zwrot nadpłaconego podatku nawet do czterech lat wstecz, licząc od końca roku podatkowego, którego dotyczy nadpłata. To oznacza, że nawet jeśli ktoś nie wiedział o należnym zwrocie przez kilka lat, wciąż ma szansę odzyskać pieniądze. Pod warunkiem, że zgłosi roszczenie w obowiązującym terminie.