Fot. Getty
Niezależnie od tego, czy jesteś zatrudniony na pełnym etacie, czy też pracujesz w niepełnym wymiarze godzin, w Wielkiej Brytanii regularnie otrzymujesz od swojego pracodawcy odcinki wypłaty zwane payslipami. Wypełnione nazwami, kodami i liczbami odcinki wypłaty mogą być mylące nawet dla Brytyjczyków, dlatego poniżej prezentujemy wam, co tak naprawdę znaczą poszczególne pozycje na odcinku wypłaty w UK.
Czym jest payslip?
Payslip, czyli brytyjski odcinek wypłaty, to dokument wystawiany przez pracodawcę, który zawiera szczegóły naszych ostatnich zarobków. Obecnie dokument może mieć formę papierową lub cyfrową i powinien nam on zostać dostarczony w dniu lub na krótko przed dniem, w którym otrzymujemy wypłatę (w zależności od formy zatrudnienia – w każdym tygodniu lub miesiącu). Payslip zarezerwowany jest wyłącznie dla pracowników, co oznacza, że nie wystawiamy go, gdy jesteśmy na samozatrudnieniu. Osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą muszą raz w roku złożyć tzw. self-assessment, aby udokumentować osiągnięte zarobki i zapłacić należne podatki.
W założeniu payslip ma nas dokładnie poinformować, ile wynosi nasza wypłata i szczegółowo opisać wszelkie potrącenia z naszego całkowitego wynagrodzenia. Dzięki temu możemy upewnić się, że otrzymujemy odpowiednią kwotę od pracodawcy i płacimy właściwy podatek. Dodatkowo payslip służy również jako dowód osiągniętego przez nas dochodu, co jest szczególnie ważne, gdy np. ubiegamy się o pożyczkę, kredyt hipoteczny lub przedłużenie wizy.
Co znajduje się na naszym payslipie?
Odcinki wypłat różnią się między sobą w zależności od pracodawcy, który je wystawia, pod kątem układu i sformułowań. Zawierają one także wiele zwrotów, z którymi koniecznie należy się zapoznać pracując w UK. Poniżej przedstawiamy wam najważniejsze sformułowania obecne na payslipie:
- Net pay – to wynagrodzenie netto, czyli ilość pieniędzy, którą otrzymujemy po dokonaniu wszelkich odliczeń.
- Gross pay – to wynagrodzenie brutto, czyli pieniądze należne nam od pracodawcy za wykonaną pracę przed dokonaniem potrąceń. Nasze wynagrodzenie brutto obejmuje pieniądze zarobione za przepracowane godziny, plus wszelkie dodatki, takie jak zasiłek chorobowy, dodatek urlopowy czy premie. „Units” to „jednostki”, czyli liczba przepracowanych godzin lub dni, a „rate” to „stawka” godzinowa lub dzienna.
- Deductions – to w języku polskim potrącenia (odliczenia). W tej sekcji wyszczególniono wszystko, co zostało odjęte od naszego wynagrodzenia brutto. W zależności od tego, ile zarabiamy, możemy podlegać opodatkowaniu i prawdopodobnie zostaniemy automatycznie zapisani do programu emerytalnego, więc te składki również znajdą się w tej sekcji.
- PAYE (czyli pay as you earn) – wskazuje, że pracodawca płaci nam za pomocą systemu PAYE. Składki w ramach tego systemu są pobierane za każdym razem, gdy otrzymujemy wynagrodzenie, więc rozkładają się one równomiernie przez cały rok, a nie są pobierane dopiero po zarobieniu określonej kwoty.
- National Insurance Contributions – to składki na ubezpieczenie społeczne. „Employee NIC” oznacza składki płacone przez nas, natomiast „Employer NIC” – składki płacone przez naszego pracodawcę.
- Pension contributions – to składki na ubezpieczenie emerytalne. Każdy pracownik, który ma 22 lata lub więcej i zarabia min. 10 000 funtów rocznie, jest automatycznie zapisywany przez pracodawcę do programu emerytalnego. Ma to pomóc pracownikom zaoszczędzić na emeryturę – pewien procent wynagrodzenia wpłacamy my, a część wpłaca nasz pracodawca.
- Tax code – czyli po prostu kod podatkowy, określa, jaki płacimy podatek. Standardowy kod podatkowy w Wielkiej Brytanii dla osób, które mają jedną pracę, to 125pL.