Fot. Getty
O wprowadzeniu bezwarunkowego dochodu podstawowego słyszmy w mediach co jakiś czas, ale rzadko kiedy opcja ta jest testowana na „żywym organizmie”. Eksperyment na wielką skalę w zakresie BDP postanowili właśnie uruchomić Niemcy, którzy planują przez najbliższe 3 lata, co miesiąc, przelewać na konto 20 uczestników badania po 1,2 tys. euro.
Zainteresowanie eksperymentem przerosło w Niemczech najśmielsze oczekiwania. W ciągu zaledwie kilku dni od chwili ogłoszenia naboru ochotników, do udziału w trwających 3 lata testach zgłosiło się ponad milion chętnych. Jedynym warunkiem uczestnictwa w programie pilotowanym przez stowarzyszenie Mein Grundeinkommen (Mój Dochód Podstawowy) było posiadanie przez kandydatów ukończonych 18 lat i stałego miejsca zamieszkania na terenie Niemiec. Teraz osoby odpowiedzialne za wyłonienie kandydatów będą musiały z ponad miliona chętnych wybrać zaledwie… 20 osób.
Jak bezwarunkowy dochód podstawowy może wpłynąć na ludzi?
Celem badania jest odpowiedź na kilka istotnych pytań, w tym o zakres wpływu niezarobionej, a przyznanej w sposób bezwarunkowy gotówki, na postrzeganie siebie oraz na podejmowane przez siebie działania. Poza tym badacze chcą ustalić, czy otrzymywanie bezwarunkowego dochodu podstawowego wpłynie na poziom zaangażowania się ludzi w działalność społeczną, kulturową, charytatywną lub artystyczną. – Po raz pierwszy w historii badamy BDP w jego radykalnej wersji, to znaczy kompletnie bezwarunkowej. Dotychczas w tej kwestii dominowała raczej wiara i ideologia, mówiło się bądź o lenistwie spowodowanym darmowymi pieniędzmi, bądź o nadziei na godne życie. My chcemy to zastąpić wiedzą o BDP – zaznaczył jeden z pomysłodawców projektu, Michael Bohmeyer. I dodał, że w trakcie trwania eksperymentu naukowcy będą oceniać nie tylko zmieniające się (obiektywnie) warunki życia uczestników, ale też stan ich psychiki (poziom stresu będzie np. mierzony z pobieranych regularnie próbek włosów).
Społeczeństwo popiera bezwarunkowy dochód podstawowy?
Poparcie dla bezwarunkowego dochodu podstawowego jest różne dla różnych społeczeństw. Na przykład w Niemczech utrzymuje się ono na poziomie 50 proc, z tym że 80 proc. ankietowanych uważa, że dochód taki nie powinien być całkowicie bezwarunkowy. A poparcie dla BDP jest tak wysokie, ponieważ ludzie zdają sobie sprawę z tego, że postępujący rozwój technologiczny już wkrótce zupełnie zmieni stosunki pracy panujące w wysoko rozwiniętych społeczeństwach. Z badania przeprowadzonego przez McKinsey Global Institute w 2017 r. wynika na przykład, że do 2030 r. na całym świecie zniknie nawet 800 mln miejsc pracy.
