Składki National Insurance w UK płacą wszyscy zatrudnieni i prowadzący własną działalność. Niektórym urząd przyznaje kredyty NI w sytuacji, gdy nie pracują.
Ile wynoszą składki National Insurance w UK w 2026/27?
Wysokość składki National Insurance (NI) zależy od tego, czy jesteś pracownikiem etatowym (employee), pracodawcą, czy osobą samozatrudnioną. A także od tego, ile zarabiasz. Poniżej aktualne stawki obowiązujące od 6 kwietnia 2026 do 5 kwietnia 2027, zgodnie z danymi gov.uk.
Składki pracownika (Class 1)
Dla większości pracowników, czyli osób zatrudnianych na umowę o pracę w firmie obowiązują stawki tzw. kategorii A. Wysokość tych stawek wygląda następująco:
- zarobki do £242 tygodniowo (£1 048 miesięcznie) — 0%, składki nie są pobierane
- zarobki od £242,01 do £967 tygodniowo (£1 048,01–£4 189 miesięcznie) — 8%
- zarobki powyżej £967 tygodniowo (£4 189 miesięcznie) — 2%
Przykład z gov.uk
Jeśli jesteś w kategorii A i zarabiasz £1000 w ciągu tygodnia, zapłacisz:
0% od pierwszych £242
8% (£58) od zarobków między £242,01 a £967
2% (£0,66) od pozostałej kwoty powyżej £967
Łącznie: £58,66 tygodniowo.
Warto wiedzieć, że stawka może się różnić w zależności od litery kategorii NI przypisanej pracownikowi. Np. kategoria B dla niektórych osób z obniżoną stawką, kategoria C dla pracowników powyżej wieku emerytalnego — ci ostatni w ogóle nie płacą NI. Pełna lista kategorii dostępna jest na gov.uk.
Składki pracodawcy (Class 1, część pracodawcy)
Pracodawca płaci swoją część NI od zarobków pracownika powyżej progu £96 tygodniowo (£417 miesięcznie). Dla większości standardowych pracowników (kategoria A) stawka wynosi 15% na wszystkie zarobki powyżej tego progu. Nezależnie od tego, w którym przedziale się mieszczą. Kwota ta nie jest zabierana z pensji pracownika – pracodawca ją dopłaca do HMRC.
Niektóre kategorie (np. D pracowników poniżej 21. roku życia czy uczniów-praktykantów) mają zerową stawkę do wyższego progu (£481 tygodniowo), co ma zachęcać pracodawców do zatrudniania młodszych osób.
Class 1A i Class 1B — składki od benefitów pracowniczych
Jeśli pracodawca przyznaje pracownikowi dodatkowe benefity (np. samochód służbowy, prywatną opiekę medyczną) lub wypłaca np. odprawę, płaci od tego osobną składkę NI w wysokości 15%.
Co to oznacza w praktyce?
Dla typowego pracownika na etacie w UK najważniejsza liczba to 8% od zarobków między £12 570 a £50 270 rocznie, a powyżej tej kwoty tylko 2%.
Ile wynoszą składki National Insurance dla samozatrudnionych w UK?
Jeśli prowadzisz działalność jako sole trader (samozatrudniony) w Wielkiej Brytanii, National Insurance liczy się inaczej niż dla pracownika na etacie — zależy od wysokości Twoich rocznych zysków (profits), a nie pensji. Poniżej aktualne stawki na rok podatkowy 2026/27 (od 6 kwietnia 2026 do 5 kwietnia 2027).
Dwa rodzaje składek dla samozatrudnionych
Osoby samozatrudnione płacą (lub mogą płacić) dwa rodzaje NI: Class 2 i Class 4.
Class 2 National Insurance
Od kwietnia 2024 roku Class 2 przestała być obowiązkową opłatą dla większości samozatrudnionych. Zasady na 2026/27 wyglądają następująco:
Zyski £0 – £7 104 rocznie — możesz opłacać Class 2 dobrowolnie, w wysokości £3,65 tygodniowo, jeśli chcesz zabezpieczyć swój staż składkowy (np. pod kątem przyszłej emerytury państwowej)
Zyski powyżej £7 105 rocznie wzwyż — nic nie płacisz, ale automatycznie jesteś traktowany/a tak, jakbyś opłacał/a Class 2 — Twój staż składkowy jest zaliczany bez żadnej opłaty
Class 4 National Insurance
To główna składka, którą realnie płaci większość samozatrudnionych zarabiających powyżej progu wolnego od podatku:
Zyski do £12 570 rocznie — 0%
Zyski od £12 570 do £50 270 rocznie — 6%
Zyski powyżej £50 270 rocznie — 2%
Kiedy warto dobrowolnie opłacać Class 2 mimo niskich zysków?
Jeśli Twoje roczne zyski są niższe niż £7 105, formalnie nie musisz płacić Class 2 — ale warto rozważyć dobrowolną opłatę (£3,65 tygodniowo, czyli ok. £190 rocznie), jeśli zależy Ci na nieprzerwanym stażu składkowym pod kątem przyszłej emerytury państwowej (State Pension) lub innych świadczeń zależnych od NI.
Bez tych składek (dobrowolnych lub automatycznie zaliczanych powyżej progu) możesz mieć „dziurę” w swoim rekordzie NI, co w przyszłości może zmniejszyć wysokość emerytury państwowej.
Jak i kiedy płaci się te składki?
Zarówno Class 2, jak i Class 4 są rozliczane automatycznie przy składaniu rocznego zeznania podatkowego Self Assessment — nie trzeba płacić ich osobno w ciągu roku. Kwota jest wyliczana razem z podatkiem dochodowym i płatna zwykle w ramach tych samych terminów (31 stycznia i, jeśli dotyczy, zaliczek na poczet kolejnego roku w lipcu).
Samozatrudnieni płacą niższą stawkę NI niż pracownicy etatowi (6% zamiast 8%), ale nie mają „drugiej strony” opłacającej składkę za nich, tak jak pracodawca robi to dla etatowców.
Najczęściej zadawane pytania o National Insurance w UK — pracownik i samozatrudniony
Ile wynosi składka National Insurance dla pracownika w 2026/27?
Pracownik na etacie (kategoria A) nie płaci NI od zarobków do £242 tygodniowo. Płaci 8% od zarobków między £242,01 a £967 tygodniowo, a powyżej £967 tygodniowo stawka spada do 2%.
Ile wynosi składka National Insurance dla samozatrudnionego w 2026/27?
Samozatrudniony płaci Class 4 NI: 0% od zysków do £12 570 rocznie, 6% od zysków między £12 570 a £50 270, i 2% od zysków powyżej £50 270. Dodatkowo może dobrowolnie opłacać Class 2 w wysokości £3,65 tygodniowo, jeśli zyski są niższe niż £7 105 rocznie.
Kto płaci mniej NI — pracownik czy samozatrudniony?
Samozatrudniony płaci niższą stawkę główną (6% zamiast 8% u pracownika). Jednak w przeciwieństwie do etatu nikt nie opłaca za niego dodatkowej składki pracodawcy. Pracownik ma tę część pokrywaną osobno przez firmę, w wysokości 15%.
Od jakiej kwoty zaczyna się płacenie NI?
Zarówno dla pracownika, jak i samozatrudnionego próg wolny od głównej składki NI wynosi £12 570 rocznie (£242 tygodniowo dla pracownika). Samozatrudniony może dodatkowo dobrowolnie opłacać niewielką składkę Class 2 już od niższych zysków, jeśli chce zabezpieczyć staż składkowy.
Czy trzeba płacić NI osobno, czy jest potrącane automatycznie?
Pracownikowi na etacie NI jest potrącane automatycznie z każdej wypłaty przez pracodawcę. Samozatrudniony rozlicza NI raz w roku, razem z podatkiem dochodowym, w ramach rocznego zeznania Self Assessment.
Czy warto płacić NI dobrowolnie przy niskich zyskach z działalności?
Tak, jeśli zależy Ci na nieprzerwanym stażu składkowym pod kątem przyszłej emerytury państwowej. Dobrowolna składka Class 2 (£3,65 tygodniowo) jest znacznie tańsza niż utrata roku składkowego, który mógłby obniżyć wysokość przyszłej emerytury.
