Fot. Getty
Brexit z wielkim hukiem powrócił na pierwsze strony brytyjskich gazet, po tym jak rząd Borisa Johnsona przedstawił w Izbie Gmin kontrowersyjny projekt ustawy Internal Market Bill, a posłowie opowiedzieli się za pomysłem gabinetu, natomiast Unia Europejska oskarżyła UK o celowe dążenie do złamania międzynarodowego prawa. Czy po wygranej premiera w parlamencie negocjacje z UE zostały zerwane i czeka nas no deal w styczniu 2021? Co dalej z Brexitem?
W poniedziałek 14 września 2020 Izba Gmin brytyjskiego parlamentu zagłosowała za nową, kontrowersyjną ustawą o rynku wewnętrznym UK – Internal Market Bill, zaproponowaną przez rząd Borisa Johnsona. Brytyjscy posłowie przyjęli projekt, pomimo ostrzeżeń zarówno ze strony unijnej, jak i ze strony byłych premierów UK, że ustawa pozwoli na łamanie przez władze UK międzynarodowego prawa, a kontretnie na łamanie umowy brexitowej wynegocjowanej i ratyfikowanej kilka miesięcy temu zarówno przez Unię Europejską, jak i przez Wielką Brytanię.
Czy ustawa Internal Market Bill jest już prawnie wiążąca?
Czy jedno głosowanie w Izbie Gmin przesądziło już losy Internal Market Bill i uczyniło z kontrowersyjnego rządowego projektu prawnie wiążącą ustawę? Nie, ponieważ projekt ustawy nie przeszedł jeszcze całego procesu legislacyjnego. Oprócz głosowania, które miało miejsce w Izbie Gmin w poniedziałek, na proces legislacyjny w UK składają się między innymi głosowania w Izbie Gmin nad poprawkami, a następnie głosowanie w Izbie Lordów. Jak dotąd około 80 posłów zadeklarowało poparcie poprawek, które złagodzą obecny wydźwięk ustawy – tak aby zadowolić stronę unijną i nie dopuścić możliwości łamania przez UK umowy brexitowej. Na obecnym etapie nie jest jednak jasne, jak duże szanse powodzenia mają posłowie przeciwni radykalnej wizji rządu Borisa Johnsona. Głosowanie nad poprawkami odbędzie się prawdopodobnie w przyszły wtorek.
Jak na wygraną Borisa Johnsona zareagowała Unia Europejska?
Ponieważ ustawa przeszła dopiero pierwszy etap legislacyjny, a po drodze czeka ją seria poprawek oraz głosowanie w Izbie Lordów, projekt ten wciąż nie jest prawnie wiążący. W związku z tym, reakcje UE – choć jednoznacznie negatywne – na razie pozostają dość łagodne. Unia Europejska dała Wielkiej Brytanii czas do końca września, by poprawić projekt ustawy tak, aby nie umożliwiał Brytyjczykom łamania umowy brexitowej. W razie braku stosownym poprawek, UE będzie chciała zakończyć negocjacje bez umowy handlowej z UK.
Boris Johnson deklaruje, że nie zamierza złamać prawa międzynarodowego – ZOBACZ WIDEO:
Czy wygrana Borisa Johnsona w Izbie Gmin doprowadzi do zerwania negocjacji brexitowych z UE?
Negocjacje z Unią Europejską na razie nie zostały zerwane. Istnieje jednak znaczące ryzyko, że UE zerwie rozmowy brexitowe, jeśli ostateczna wersja ustawy o rynku wewnętrznym UK będzie dopuszczała możliwość złamania umowy brexitowej. Co prawda, rząd Borisa Johnsona zadeklarował, że nigdy nie zastosuje swojej nowej ustawy w ten sposób, by złamać międzynarodowe prawo i że kontrowersyjne zapisy zawarte w projekcie ustawy, mają być jedynie narzędziem wywierania nacisku na stronę unijną w negocjacjach. Mimo wszystko jednak, nie ma wątpliwości, że w obecnym kształcie ustawa możliwość taką dopuszcza, na co strona unijna nie może wyrazić zgody. Jeśli negocjacje brexitowe zostaną zerwa, będzie to oznaczało brak umowy handlowej między UK a UE, a innymi słowy – no deal z początkiem 2021 roku.
