Wysokie rachunki za Council Tax od lat są jednym z największych obciążeń dla gospodarstw domowych w Wielkiej Brytanii. Po kolejnych podwyżkach w 2026 roku coraz więcej osób zaczyna sprawdzać, czy przysługuje im ulga lub całkowite zwolnienie z opłat. Okazuje się, że odpowiedź na pytanie, jakie choroby uprawniają do obniżki council tax, może zaskoczyć wiele rodzin. Szczególnie tych opiekujących się osobami z problemami neurologicznymi lub psychicznymi.
Jakie choroby uprawniają do obniżki Council Tax? Lista uaktualniona po podwyżkach opłat
Eksperci od świadczeń socjalnych alarmują, że tysiące mieszkańców Anglii, Szkocji i Walii wciąż nie korzysta z przysługujących im ulg. Nie ma oficjalnej jednej listy chorób uprawniających do ulgi w Council Tax. Liczy się natomiast to, jak choroba wpływa na funkcjonowanie, a nie sama diagnoza. Ulgi są trzy.
1. Severe Mental Impairment (SMI), czyli wyłączenie osoby z płatników
2. Disabled Band Reduction (obniżenie o jedną kategorię)
3. Inne możliwości w tym Council Tax Reduction (Support) i Carer disregard.
Severe Mental Impairment (SMI)
Osoba jest uznana za „severely mentally impaired”, jeśli ma poważne zaburzenie intelektu i funkcjonowania społecznego, które wydaje się trwałe. Nie chodzi o konkretną diagnozę danej choroby. Zaświadczenie lekarskie jest wymagane, ale przyznanie ulgi nie zależy od tego, jaka choroba została zdiagnozowana.
W praktyce najczęściej kwalifikują się osoby z:
- chorobą Parkinsona,
- chorobą Alzheimera
- schizifrenią,
- poważnymi trudnościami w uczeniu się lub po udarze,
- demencją, ale lekarz musi potwierdzić, że jest ona wystarczająco zaawansowana.
Poza zaświadczeniem lekarza potrzebne jest też prawo do jednego z zasiłków. Lista obejmuje m.in. Attendance Allowance, PIP (stawka standardowa lub rozszerzona), DLA (opieka w stawce najwyższej lub średniej), ESA, Universal Credit z elementem ograniczonej zdolności do pracy oraz Severe Disablement Allowance. Zasiłek nie musi być faktycznie pobierany, wystarczy, że osoba jest do niego uprawniona.
Zaś sama wysokość zależy od tego, kto mieszka z dana osobą w domu. Jeśli osoba z SMI mieszka sama ma 100% zniżki, czyli nie płaci Council Tax.
Inne warianty:
- osoba z SMI mieszka z osobami, które same są wyłączone z płatników: 50%,
- osoba z SMI mieszka z innymi dorosłymi, którzy płacą: 25%.
Disabled Band Reduction (obniżenie o jedną kategorię)
Tu też nie ma listy chorób, ale liczy się to, jak dom został dostosowany do potrzeby osoby niepełnosprawnej. Trzeba wykazać, że w domu jest przynajmniej jedno z poniższych:
- osoba niepełnosprawna porusza się po domu na wózku,
- druga łazienka lub kuchnia dla osoby niepełnosprawnej,
- pokój używany do szczególnego celu, np. dializ, terapii lub przechowywania sprzętu.
Pojedyncze elementy, takie jak stairlift czy poręcze, same nie wystarczą.
Council Tax Reduction (Support) i Carer disregard
Council Tax Reduction (Support) to ulga zależna od dochodów, niezależna od choroby, więc warto sprawdzić, jeśli masz niskie dochody.
Carer disregard: opiekun, który mieszka z osobą wymagającą opieki, może być wyłączony z liczby płatników. Nie można jednak być opiekunem współmałżonka ani dziecka poniżej 18 lat.
Nie każda diagnoza oznacza ulgę. Liczy się stopień zaburzenia
Specjaliści podkreślają jednak, że sama diagnoza nie wystarczy. To ważna informacja dla osób wpisujących w wyszukiwarkę hasło „jakie choroby uprawniają do obniżki Council Tax. Ostateczna decyzja zależy od spełnienia konkretnych kryteriów.
Fundamentalne znaczenie ma zaświadczenie lekarskie potwierdzające trwałe i poważne zaburzenia funkcji poznawczych. Dodatkowo osoba ubiegająca się o ulgę musi zwykle pobierać określone świadczenia związane z niepełnosprawnością lub mieć do nich prawo.
W praktyce lokalne samorządy analizują każdy przypadek indywidualnie. Oznacza to, że dwie osoby z tą samą diagnozą mogą otrzymać różne decyzje w zależności od stanu zdrowia i sytuacji życiowej.
Jakie choroby uprawniają do obniżki council tax i kiedy można nie płacić wcale?
Największe zainteresowanie budzi możliwość całkowitego zwolnienia z council tax. Taka sytuacja może mieć miejsce wtedy, gdy osoba z orzeczeniem SMI mieszka sama albo mieszka wyłącznie z osobami nieuwzględnianymi przy naliczaniu podatku. Przykładowo studentami lub opiekunami.
/ fot. Shutterstock
Rosnące rachunki sprawiają, że coraz więcej osób pyta, jakie choroby uprawniają do obniżki council tax
Tegoroczne podwyżki council tax sprawiły, że temat ulg wrócił do debaty publicznej. Organizacje wspierające seniorów oraz osoby z niepełnosprawnościami podkreślają, że system nadal jest mało przejrzysty, a wielu mieszkańców po prostu nie wie o dostępnych możliwościach. Dodatkowo rząd zapowiada rewolucję w Council Tax i nową wycenę nieruchomości.
Dlatego eksperci radzą, aby każda rodzina opiekująca się osobą z poważnymi zaburzeniami neurologicznymi lub psychicznymi sprawdziła lokalne przepisy i skontaktowała się z council w swojej okolicy. W wielu przypadkach może się okazać, że odpowiedź na pytanie „jakie choroby uprawniają do obniżki council tax” oznacza realną ulgę dla domowego budżetu.
