Tysiące polskich dzieci przebywa w UK nielegalnie? Alarmujące dane z Wielkiej Brytanii

Niemal 4 na 10 rodziców z UE mieszkających w Wielkiej Brytanii nie złożyło wniosku o status osoby osiedlonej (settled status) dla swoich dzieci. To alarmujący wniosek z badania przeprowadzonego przez Independent Monitoring Authority (IMA).  Oznacza to tysiące dzieci nielegalnie mieszkających w UK. Co mogą zrobić rodzice, aby zalegalizować pobyt swoich dzieci i uniknąć problemów. 

IMA to niezależny organ nadzorujący prawa obywateli UE po Brexicie. Zgodnie z raportem, aż 38% ankietowanych migrantów nie dopełniło tego obowiązku wobec dzieci. Oznacza to, że tysiące dzieci – w tym setki z polskich rodzin pochodzących mogą przebywać na Wyspach nielegalnie.

Brak status dla dzieci to jedynie wierzchołek góry lodowej.  Bowiem konsekwencje są znacznie większe. Co więcej wyjdą na jaw dopiero wtedy, gdy młodzi ludzie wejdą w dorosłość i stracą dostęp do darmowej służby zdrowia (NHS), prawa do legalnej pracy czy studiów.

- Advertisement -

Jak doszło do tego, że tak wiele dzieci nie ma legalnego statusu w UK?

Niestety wokół EU Settlement Scheme narosło wiele mitów. Dodatkowo polscy rodzice nadal niesłusznie zakładają, że dzieci urodzone na terenie Wielkiej Brytanii mają z automatu brytyjskie obywatelstwo lub co najmniej prawo pobytu w UK. Zresztą nie tylko polscy. Dotyczy to wielu migrantów przybyłych do UK z Unii. Obecnie problem ten nasila się ze względu na to, że dzieciom odmawia się możliwości powrotu do UK, ze względu na brak dokumentów. Rodzice wracający w wakacji na Wyspy nieraz ze zdzwieniem dowiaduja się, że dziecko nie zostanie wpuszczone na lot.

Pisaliśmy o tym już w 2018 roku. Wówczas rząd brytyjski ostrzegał, że dzieci migrantów z UE, mogą stracić prawo pobytu w Wielkiej Brytanii, jeśli rodzice nie złożą wniosku o settled status. Jak widać, nadal znaczący procent rodziców tego nie zrobił.

Pomimo intensywnej kampanii informacyjnej, którą prowadził rząd brytyjski, wokół settled status narosło wiele mitów. Konsekwencje błędów rodziców, będą ponosiły dzieci, które są nielegalnie w UK.
Pomimo intensywnej kampanii informacyjnej, którą prowadził rząd brytyjski, wokół settled status narosło wiele mitów. Konsekwencje błędów rodziców, będą ponosiły dzieci, które są nielegalnie w UK.

Pułapka automatyzacji: Dlaczego rodzice nie składają wniosków?

Z danych organizacji pomocowych, takich jak fundacja Settled, wynika, że niska liczba aplikacji wynika z dwóch głównych mitów:

  1. Automatyczny status dla dziecka. Wielu rodziców uważa, że jeśli oni otrzymali settled lub pre-settled status, to ich dzieci są nim automatycznie objęte. To błąd. Każde dziecko musi przejść przez oddzielną procedurę i posiadać własny profil w systemie imigracyjnym, połączony z kontem rodzica.
  2. Mit urodzenia w UK. Panuje powszechne przekonanie, że dziecko urodzone na terytorium Wielkiej Brytanii automatycznie staje się brytyjskim obywatelem. W rzeczywistości brytyjski paszport przysługuje mu tylko wtedy, gdy w momencie jego narodzin przynajmniej jedno z rodziców miało już status rezydenta stałego (settled status lub Indefinite Leave to Remain).

Kiedy brak settled status u dzieci powoduje problemy?

Najczęściej gdy dziecko osiąga pełnoletność i okazuje się, że przebywa na Wyspach nielegalnie.

Także gdy podczas wyrabiania paszportu, odprawy na lotnisku lub innej sytuacji urzędowej, rodzic jest pytany o status dziecka. Wówczas okazuje się, że dziecko bez statusu nie ma prawa pobytu i zaczynają się problemy.

Przykładowa historia z grupy dla Polaków w UK. Takich historii jest wiele.

Dzień dobry, córka jest urodzona w UK w 2016. Rodzice posiadają stały status wyrobiony w 2020. Nie dodaliśmy córki, bo myśleliśmy, że będzie automatycznie dodana. Ma tylko paszport polski. Czy mogę aplikować o pre-settled status i później o właściwy? Co teraz robić? Dziękuję za każdą poradę!

Jak sprawdzić, czy dziecko potrzebuje statusu?

Aby określić sytuację prawną dziecka, kluczowe są dwa czynniki: miejsce urodzenia oraz status rodziców w momencie urodzenia dziecka.

Dziecko urodziło się poza granicami UK (np. w Polsce)

Jeśli dziecko przyjechało do Wielkiej Brytanii z zagranicy, zawsze musi posiadać własny status (EUSS). Nie dziedziczy go automatycznie po rodzicach, nie dostaje go z automatu bo rodzic go posiada. Należy dla niego złożyć osobny wniosek, łącząc aplikację ze swoim statusem.

Dziecko urodziło się w Wielkiej Brytanii

W takiej sytuacji decyduje to jaki status miał rodzic w momencie urodzenia dziecka.

  1. Jeśli żaden z rodziców nie miał settled status, dziecko musi mieć złożony wniosek o własny status.
  2. Jeśli przynajmniej jedno z rodziców miało settled status w momencie narodzin dziecka – dziecko automatycznie staje się obywatelem brytyjskim z mocy prawa. Nie potrzebuje statusu osoby osiedlonej. Może od razu uzyskać brytyjski paszport.

Co zrobić, jeśli rodzic przegapił termin

Oficjalny termin składania wniosków minął już dawno. Jednak Home Office wciąż akceptuje spóźnione aplikacje (late applications) dla dzieci, jeśli istnieje ku temu „uzasadniony powód” (reasonable grounds). Fakt, że rodzic nie był świadomy konieczności rejestracji dziecka lub błędnie zinterpretował przepisy, jest bardzo często uznawany przez brytyjskie urzędy za wystarczający powód do rozpatrzenia wniosku. Non-profitowe organizacje doradcze apelują, by nie zwlekać i uregulować sytuację prawną najmłodszych jak najszybciej.

Anna Godlewska
Anna Godlewska
Od lat fascynują mnie podróże, lotnictwo i historie, które kryją się za pozornie zwyczajnymi wydarzeniami. Uwielbiam latać, odkrywać nowe miejsca i poznawać świat z różnych perspektyw. Od 25 lat pracuję jako dziennikarz, tropiąc ciekawe historie, niezwykłe miejsca i ludzkie losy. Mieszkam w Londynie.
Google Logo Dodaj "Polish Express" do preferowanych źródeł Google + Dodaj źródło

Zobacz także

Dziecko w UK bez settled status: co zrobić, gdy rodzice nie złożyli wniosku

Rodzice mają settled status, ale dziecko nie? Sprawdź, jak złożyć spóźniony wniosek EUSS, uniknąć problemów i kiedy dziecku przysługuje brytyjskie obywatelstwo.

Home Office pozbawiło prawie 1500 obywateli UE settled status

Organizacja the3million złożyła pozew przeciwko Home Office. Dotyczy on pozbawienia settled status niemal 1500 imigrantów z UE.

Jak długo można przebywać poza UK, nie tracąc settled status?

Pre-settled i settled status a pobyt poza UK.

Na jak długo można wyjechać z Wielkiej Brytanii, nie tracąc statusu osoby osiedlonej?

Jak są sprawdzane okresy przebywanie poza UK?

Jakie prawa daje settled status?

Czy settled status może wygasnąć i kiedy?

 

Linie lotnicze żądają ETA od osób z settled status. Problem wielu Polaków

Od 25 lutego 2026 roku będą obowiązywać w Wielkiej Brytanii dodatkowe kontrole statusu imigracyjnego w czasie podróży.

Settled status: Jak udowodnić Home Office, ile mieszkasz w Wielkiej Brytanii?

Masz pre-settled status i nie wiesz, czy dostaniesz settled? Sprawdź, jak udowodnić pobyt w UK, kiedy NIN nie wystarcza i jakie dokumenty liczą się dla Home Office.

Teksty tygodnia

Bronek Masojada: Lord Mayor Londynu z polskimi korzeniami

Lord Mayor Londynu ma w tym roku polskie nazwisko....

„Młodzi z ADHD siedzą na zasiłku, a osoby po amputacji biegają w maratonach”

Cięcia w zasiłkach w UK to temat, który rozgrzewa...

Boots będzie wypisywać recepty na marihuanę. To pierwsza w UK apteka z taką usługą

Gigant apteczny Boots zostanie pierwszą w Wielkiej Brytanii siecią...

Izolacja wynikająca z Brexitu jest tym, czego chcieli nasi wrogowie – twierdzi Burnham

Andy Burnham stwierdził, że izolacja wynikająca z Brexitu jest dokładnie tym, czego chcą wrogowie Wielkiej Brytanii.

Ryanair, Wizz Air i easyJet zakończyły 25 połączeń z Londynu. Wśród nich trasy do Polski

Linie lotnicze zwykle nie ogłaszają usunięcia danej trasy z...

Praca i finanse

Kryzys w UK

Styl życia

Życie w UK

Londyn

Crime

Zdrowie

Nasza misja

Polish Express to rzetelne źródło informacji dla Polaków za granicą. Publikujemy wyłącznie sprawdzone wiadomości.